Wachten op een WIA-beslissing: wat betekent dit voor werkgevers?

Twee jaar lang heb je geïnvesteerd in de re-integratie van je werknemer. Het dossier is op orde, de wachttijd van 104 weken is verstreken en afronding ligt voor de hand. En dan blijft het stil.

UWV heeft aangekondigd dat per 1 januari 2026 de wettelijke beslistermijn voor WIA-beoordelingen en herbeoordelingen wordt verlengd van 8 naar 16 weken. Daarmee wordt erkend wat in de praktijk al (veel) langer zichtbaar was: de doorlooptijden zijn structureel opgelopen. Voor werkgevers betekent dit dat ze langer moeten worden gewacht op een WIA-beschikking. In de praktijk kan die termijn – afhankelijk van de werkvoorraad bij het UWV – alsnog (fors) worden overschreden.

Wat betekent dat concreet? Kan het dienstverband worden beëindigd zonder WIA-beslissing? Is wachten noodzakelijk? En wat vraagt deze situatie van de werkgever in de relatie met werknemer?

Waarom duurt het zo lang?

De vertraging is structureel. Er is een tekort aan verzekeringsartsen en het aantal WIA-aanvragen is toegenomen. Daardoor is een forse werkvoorraad bij het UWV ontstaan. De verlenging van de beslistermijn naar 16 weken is bedoeld om meer realistische doorlooptijden te creëren. Voor werkgevers betekent dit in de praktijk vooral dat de periode van onzekerheid langer wordt.

Meer over de WIA-procedure: WIA: Wat Ingewikkeld Allemaal

Wat betekent dit voor werknemer en werkgever?

Na 104 weken eindigt in beginsel de loondoorbetalingsplicht. Als de WIA-beslissing uitblijft, kan dat leiden tot tijdelijke inkomensonzekerheid bij de werknemer. Van belang is dat de werknemer bij het uitblijven van een beslissing zelf een voorschot op de WIA-uitkering moet aanvragen bij het UWV. Dit gebeurt niet automatisch. Formeel ligt deze verantwoordelijkheid bij de werknemer. Tegelijkertijd werkt de inkomenssituatie door in de arbeidsrelatie. Financiële onzekerheid kan het overleg over beëindiging vertragen of onder druk zetten. Zorgvuldige en tijdige communicatie helpt om rust te behouden.

Daarbij kan worden gedacht aan:

• Licht de verlengde beslistermijn toe
  Maak duidelijk wat de termijn van 16 weken betekent en dat ook daarna verdere vertraging nog mogelijk is.
  
  
• Wijs op de mogelijkheid van een WIA-voorschot
  Benoem dat werknemer bij het uitblijven van een beslissing zelf een voorschot moet aanvragen bij het UWV.
  
  
• Maak duidelijk wat de vervolgstap is
  Benoem of geef aan dat gewacht wordt op de WIA-beslissing of dat jullie toewerken naar beëindiging van het dienstverband.
  
  
• Plan een concreet evaluatiemoment
  Spreek af wanneer de situatie opnieuw wordt beoordeeld, bijvoorbeeld over vier weken.
  
  
• Communiceer duidelijk en zorgvuldig
  Geef helderheid over de situatie en mogelijke vervolgstappen, met oog voor de positie van de werknemer.
  
  

Kan het dienstverband worden beëindigd zonder WIA-beslissing?

Ja. De ontslagprocedure wegens langdurige arbeidsongeschiktheid staat juridisch los van de WIA-beoordeling. Als de wachttijd van 104 weken is verstreken en herstel binnen 26 weken niet te verwachten is, kan een ontslagaanvraag bij het UWV worden ingediend, ook wanneer de WIA-uitkomst nog niet bekend is. De beschikking zelf is geen voorwaarde voor ontslag. Voorwaarde blijft dat het re-integratiedossier volledig en toetsbaar is.

Bij twijfel over de kwaliteit van het dossier: Acht valkuilen bij langdurig verzuim – en hoe je ze vermijdt

Beëindigen via een VSO

Ook beëindiging met wederzijds goedvinden (VSO) is mogelijk zonder definitieve WIA-beslissing. In deze fase is zorgvuldigheid van belang:

• Leg vast dat er sprake is van beëindiging na 104 weken arbeidsongeschiktheid
• Laat de einddatum aansluiten op het einde van de loondoorbetalingsperiode
• Leg vast dat geen afstand wordt gedaan van sociale zekerheidsrechten en dat de WIA-aanvraag loopt
  
  

Een VSO kan duidelijkheid bieden, mits juridisch correct opgesteld!

Meer hierover: Een VSO bij ziekte: oplossing of risico?

Hoe zit het met de transitievergoeding?

Bij beëindiging na langdurige arbeidsongeschiktheid bestaat in beginsel recht op een transitievergoeding, ook bij een VSO. De verlengde beslistermijn verandert dit uitgangspunt niet. Onder voorwaarden kan compensatie via het UWV worden aangevraagd. Hierover volgt een apart artikel, mede in het licht van de wijzigingen per 1 juli 2026.

Wachten of regie nemen?

De verlenging naar 16 weken betekent dat wachten vaker onderdeel wordt van het proces. Tegelijkertijd blijft de kernvraag ongewijzigd:

• De WIA-beoordeling ziet op het recht op uitkering.
• De besluitvorming van de werkgever ziet op het dienstverband.
  
  

Daarbij spelen onder meer de volgende vragen:

• Is terugkeer nog aannemelijk?
• Is het dossier volledig en toetsbaar?
• Wat zijn de organisatorische en financiële gevolgen van langer wachten?
  
  

In sommige situaties is wachten passend, bijvoorbeeld wanneer herstel nog in ontwikkeling is. In andere gevallen voegt wachten weinig toe en verlengt het vooral de onzekerheid. Een standaardantwoord is er niet. Wel is het van belang dat een bewuste afweging wordt gemaakt.

Tot slot

De verlengde beslistermijnen bij het UWV liggen buiten de invloedssfeer van de werkgever. De manier waarop daarmee wordt omgegaan, niet. Soms is afwachten passend. In andere situaties ligt het voor de hand om – binnen de juridische kaders – eerder stappen te zetten. Welke route passend is, hangt af van het dossier, de organisatie en de positie van de werknemer. Juist in deze fase vraagt dat om zorgvuldige regie: niet overhaast handelen, maar ook niet onnodig stil blijven staan.